ЕО-дан тыс криптобизнес үшін бірыңғай режим жоқ: елге байланысты лицензия, авторизация, тіркеу немесе өзін-өзі реттейтін ұйымға мүшелік қажет. Біз модель мен мақсатты нарықтарға сай режимді таңдауға көмектесеміз және соған компанияны, құжаттарды, қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға) және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимыл жүйесін және ақпараттық жүйелерді дайындаймыз.
Виртуалды активтер қызметтерінің провайдері (VASP — virtual asset service provider) клиенттердің виртуалды активтерін айырбастайды, аударады, сақтайды немесе олармен мәмілелер ұйымдастырады. Әр юрисдикция периметрді өзі айқындайды, ал мәртебенің құқықтық табиғаты әртүрлі: Дубайда бұл Виртуалды активтерді реттеу басқармасының (VARA) лицензиясы; Ұлыбританияда қазір — ақшаны жылыстатуға қарсы іс-қимыл ережелері бойынша Қаржылық реттеу және қадағалау басқармасында (FCA) тіркеу; Швейцарияда — өзін-өзі реттейтін ұйымға (SRO) мүшелік; Канадада — FINTRAC-та тіркеу, ол лицензия болып табылмайды.
Сондықтан юрисдикцияны таңдау тек капиталға байланысты емес: мақсатты клиенттер, банктер мен төлем серіктестері, жергілікті қатысу талаптары, режимнің тұрақтылығы және мәртебенің шын мәнінде қандай нарықтарды ашатыны маңызды. Бір елдегі мәртебе өз режимі бар басқа елдің клиенттеріне қызмет көрсетуге өздігінен құқық бермейді. Мысалы, ESMA үшінші елдердің провайдерлері ЕО-дағы клиенттерге қызмет көрсете алмайтынын көрсетті.
Қазақстанда екі бөлек режим бар: цифрлық активтер қызметтерінің провайдерлерін Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі (ҚР ҰБ) реттейтін ұлттық режим және «Астана» халықаралық қаржы орталығының (АХҚО) режимі, оны Орталықтың Қаржылық қызметтер көрсетуді реттеу жөніндегі комитеті (AFSA) қадағалайды. Олар бір-бірін алмастырмайды және ЕО-дағы MiCA бойынша авторизация сияқты жеке беттерде сипатталған.
2026 жылғы 15 қазандағы жағдай бойынша ресми дереккөздермен расталған режимдер мен сандар ғана келтірілген. Капитал және басқа сомалар — жобаның жалпы құны емес, реттеушілік минимумдар.
| Юрисдикция | Реттеуші | Режим | Негізгі сәттер |
|---|---|---|---|
| БАӘ — Дубай (DIFC-тен басқа) | VARA (Виртуалды активтерді реттеу басқармасы) | Лицензия | Сегіз қызмет түрі, әрқайсысына жеке ережелер жинағы. Екі кезең: компанияны құруға рұқсат (виртуалды активтермен қызмет құқығынсыз), содан кейін VASP лицензиясы. Төленген капитал — AED 100 000-нан (кеңес беру) AED 1,5 млн немесе жылдық тұрақты шығыстардың 25%-ының ең үлкеніне дейін (биржа), қызмет түрлері бойынша қосылады; таза өтімді активтер — кемінде 1,2 айлық операциялық шығыстар. |
| БАӘ — федералдық деңгей (Дубай мен қаржылық еркін аймақтардан тыс) | Капитал нарықтары басқармасы (CMA), бұрынғы SCA | Лицензия | 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап CMA Бағалы қағаздар және тауарлар басқармасын (SCA) алмастырды және 2026 жылғы 13 сәуірде сегіз реттелетін қызмет түрі бар виртуалды активтердің жаңа режимін жариялады. Капитал талаптары мен өтпелі ережелер бағалау кезеңінде ресми мәтінмен салыстырылады. |
| БАӘ — ADGM және DIFC | FSRA (ADGM); DFSA (DIFC) | Қаржылық қызметтерге рұқсат (ADGM); лицензия (DIFC) | ADGM (Abu Dhabi Global Market): рұқсат алдын ала мақұлдаудан және оның шарттары орындалғаннан кейін беріледі; базалық капитал пруденциялық санатқа байланысты. DIFC (Дубай халықаралық қаржы орталығы): 2026 жылғы 12 қаңтардан бастап әр криптотокеннің жарамдылығын компанияның өзі бағалайды; DFSA танылған токендер тізімін енді жүргізбейді. |
| Ұлыбритания | Қаржылық реттеу және қадағалау басқармасы (FCA) | Қазір тіркеу; 2027 жылдан — авторизация | Биржалар мен кастодиалдық әмиян провайдерлері Money Laundering Regulations 2017 бойынша тіркеледі. Қаржылық қызметтер және нарықтар туралы заң (FSMA, SI 2026/102) бойынша жаңа режим: өтініш беру терезесі — 2026 жылғы 30 қыркүйектен 2027 жылғы 28 ақпанға дейін, күшіне енуі — 2027 жылғы 25 қазан, қолданыстағы тізілімнен автоматты түрде көшіру жоқ. |
| Швейцария | FINMA таныған SRO | SRO-ға мүшелік (лицензия емес) | Виртуалды валюталармен сауда — Ақшаны жылыстатуға қарсы іс-қимыл туралы заң (AMLA) бойынша қаржылық делдалдық; делдал қадағалауды жүзеге асыратын SRO-ға кіруге міндетті. Криптоактивтерді ұжымдық сақтау және DLT сауда жүйелері FINMA лицензияларын қажет етеді. Төлем құралдары институттары мен криптоинституттарға арналған жаңа лицензия санаттары 2026 жылғы 6 ақпанға дейін консультацияда талқыланды. |
| Гонконг | Бағалы қағаздар және фьючерстер жөніндегі комиссия (SFC) | Лицензия | Виртуалды активтер сауда алаңын басқару үшін сақтауға, KYC-ке, ақшаны жылыстатуға және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимылға, мүдделер қақтығысына, токендерді жіберуге, нарықтық теріс пайдалануға және киберқауіпсіздікке қойылатын талаптары бар SFC лицензиясы қажет. Виртуалды активтермен дилинг және оларды сақтау үшін бөлек режимдер 2025 жылғы желтоқсандағы консультация қорытындыларында баяндалды; заң жобасы 2026 жылға жоспарланған. |
| Канада | FINTRAC; Квебекте — Revenu Québec | MSB тіркеуі (лицензия емес) | Виртуалды валютамен операциялар — ақша қызметтері кәсіпорнының (MSB) қызметі. Канададағы клиенттерге қызмет көрсететін шетелдік MSB жұмысты бастағанға дейін тіркеледі. Тіркеу екі жыл сайын жаңартылмаса, мерзімі өтеді және комплаенс бағдарламасын талап етеді. Квебекте, оның ішінде криптоматтар үшін, бөлек лицензия қажет. |
| Сейшел аралдары | Қаржылық қызметтер басқармасы (FSA) | Лицензия | 2024 жылғы VASP туралы заң; 2025 жылғы 1 қаңтардан бастап лицензиясыз қызметке тыйым салынған, оның ішінде тек шетелдік клиенттерге қызмет көрсететін компаниялар үшін. Капитал: әмиян — USD 75 000, биржа — USD 100 000, брокер — USD 50 000, инвестициялық провайдер — USD 25 000. Резидент директор, штаттағы комплаенс-офицер (аутсорсингсіз), Сейшелде өтетін директорлар кеңесі мен басшылық отырыстары. |
| Британдық Виргин аралдары | Қаржылық қызметтер комиссиясы (FSC) | Тіркеу | 2022 жылғы VASP туралы заң. Белгіленген ең төменгі капитал жоқ: ресурстар ауқымға, күрделілікке және тәуекелдерге сай болуы тиіс, биржалар мен кастодиандарға қойылатын күтулер жоғары. Уәкілетті өкіл міндетті; корпоративтік директорларға жол берілмейді. |
| Кайман аралдары | Кайман аралдарының ақша-кредит басқармасы (CIMA) | Лицензия (сақтау, сауда платформалары); тіркеу (басқалары) | 2025 жылғы 1 сәуірден бастап сақтау және сауда платформалары қызметтері лицензияны қажет етеді; VASP-тың басқа қызметі тіркеледі. Лицензиатқа кемінде үш директор және күшейтілген пруденциялық талаптарды сақтау қажет. |
| Қырғызстан | Қаржы нарығын реттеу және қадағалау қызметі; Виртуалды активтер және блокчейн-технологиялар жөніндегі ұлттық агенттік | Лицензия (лицензиялаушы орган бағалау кезеңінде нақтыланады) | Виртуалды активтермен жұмыс 2026 жылғы қаңтарда елеулі өзгерістер енгізілген «Виртуалды активтер туралы» заңмен реттеледі. 2026 жылғы шілдеде қабылданған Министрлер Кабинетінің қаулысына сәйкес виртуалды активтермен қызмет көрсетушілерді қадағалау, лицензиялық бақылау және ақшаны жылыстатуға және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимыл саласындағы бақылау Қаржы нарығын реттеу және қадағалау қызметіне жүктелген; 2026 жылғы мамырда Виртуалды активтер және блокчейн-технологиялар жөніндегі ұлттық агенттік құрылып, оған Қызмет функцияларының бір бөлігі берілді. Жаңа жоба үшін лицензияны қай орган беретіні және қандай капитал талаптары қолданылатыны бағалау кезеңінде ресми мәтіндермен салыстырылады. |
| Грузия | Грузия Ұлттық банкі | Тіркеу | Тіркелетін қызметтерге айырбастау (оның ішінде киосктар арқылы), аударым, сақтау және әкімшілендіру, сауда платформасын әкімшілендіру, несиелеу және монеталарды бастапқы ұсыну (ICO) жатады; тек айырбасталатын виртуалды активтер реттеледі. 2026 жылғы 8 қыркүйектегі түзетулер ең төменгі қадағалау капиталын белгіледі: айырбастау және/немесе аударым — 150 000 лари, сауда платформасын әкімшілендіру — 350 000 лари, басқа қызметтер — 250 000 лари, стейблкоин ұсыну — 500 000 лариден бастап; бірнеше қызмет көрсетілген жағдайда ең үлкен сома қолданылады. Жұмыс істеп тұрған VASP тәуекелдерді басқару жүйесін 2027 жылғы 1 шілдеге дейін енгізіп, капитал талабын 2027 жылғы 1 қыркүйекке дейін орындауға тиіс. |
Реттеушілік капиталға мемлекеттік және тіркеу алымдары, операциялық шығыстар және біздің қызметтеріміздің құны кірмейді. Біздің қызметтеріміздің құны жобаны бағалағаннан кейін келісіледі.
Мақсатты клиенттер мен елдерді және оларға қолданылатын режимдерді анықтаймыз. Нәтиже: қажетті мәртебелер картасы.
Құқықтық табиғатты, капиталды, қатысуды, мерзімдерді және банктік аспектілерді салыстырамыз. Нәтиже: ұсынылатын юрисдикция және құрылым.
Режимге сәйкес компания, директорлар, жергілікті қатысу және капитал. Нәтиже: өтініш беруші компания.
Бизнес-жоспар, қаржылық модель, саясаттар, ақшаны жылыстатуға және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимыл бағдарламасы және ақпараттық жүйелер құжаттамасы. Нәтиже: өтініш берілді.
Сұрауларға жауаптар, сұхбаттар, алдын ала мақұлдау шарттарын орындау. Нәтиже: лицензия, тіркеу немесе мүшелік.
Жүйелерді іске қосу, есептілікті баптау және алғашқы комплаенс тексерулері. Нәтиже: жұмыс істеп тұрған VASP.
Бұл режимдердің көпшілігінде жоспарлауда сүйенуге болатын бірыңғай заңнамалық шешім мерзімі жоқ. Белгіленген күндер заң оларды бекіткен жерде ғана бар: FCA Ұлыбританияның жаңа режимі бойынша өтініштерді 2026 жылғы 30 қыркүйектен 2027 жылғы 28 ақпанға дейін қабылдайды, режим 2027 жылғы 25 қазанда күшіне енеді. Кезеңдік рәсімдер, мысалы VARA-ның компанияны құруға рұқсаты немесе ADGM-дегі алдын ала мақұлдау, өтініш беру мен түпкілікті мәртебе арасына қосымша қадамдар қосады. Нақты мерзім реттеушіге, пакеттің толықтығына және сұрақтар раундтарының санына байланысты; шешім күніне кепілдік беру мүмкін емес.
ЕО мүше мемлекетінде MiCA бойынша криптоактивтер саласындағы қызмет провайдерін авторизациялау және бүкіл Одақ клиенттеріне қызмет көрсету құқығы.
ТолығырақКлиенттер үшін цифрлық активтерді сатып алу, сату және айырбастау: айырбастау сервистері, онлайн-айырбастау, қосымшадағы айырбастау.
ТолығырақКлиенттердің активтері мен кілттерін сақтау, биржаларға, айырбастау орындарына және платформаларға арналған кастодиалдық инфрақұрылым.
ТолығырақКлиенттер оператордың сауда жүйесі арқылы өзара цифрлық активтермен сауда жасайтын алаңдар.
ТолығырақКлиенттердің тапсырмаларын орындау, агенттік модельдер, шетелдік алаңдарға және өтімділікке қол жеткізу.
ТолығырақЛицензияланған және лицензия алатын қаржы және крипто компанияларына арналған тәуекелдерді бағалау, саясаттар, KYC/KYB, санкциялық және операциялық мониторинг, travel rule және тексерулерге дайындық.
ТолығырақЖобаны бірнеше сөйлеммен сипаттаңыз. Біз нақты жауап береміз: қандай мәселелерді шешу керек және неден бастау қажет.
Жобаны талқылауЖоқ. Виртуалды валюталармен сауда жасайтын қаржылық делдал FINMA таныған SRO-ға кіруге міндетті, ал оны SRO қадағалайды. Криптоактивтерді ұжымдық сақтау немесе DLT сауда жүйесін басқару үшін FINMA-ның бөлек лицензиялары қажет.
Жаңа режим 2027 жылғы 25 қазанда күшіне енеді, қолданыстағы тізілімнен автоматты түрде көшіру жоқ. Жұмысын жалғастырғысы келетін компания 2026 жылғы 30 қыркүйектен 2027 жылғы 28 ақпанға дейінгі терезеде авторизацияға өтініш беруі тиіс. Терезеде өтініш бермеген компаниялардың жағдайы жеке бағаланады.
Бұл компанияның құрылған жеріне және қызмет түріне байланысты. DIFC-тен басқа Дубай — VARA; қаржылық еркін аймақтардан тыс БАӘ-нің қалған аумағы — CMA; ADGM — FSRA; DIFC — DFSA. Төлем токендері қызметтері БАӘ Орталық банкіне жатады.
Бұл лицензия емес, міндетті тіркеу, және FINTRAC бизнесті мақұлдамайды. Квебекте бөлек лицензия қажет, ал криптоконтрактілермен жұмыс істейтін платформалар бағалы қағаздар туралы провинциялық заңнамаға да жатуы мүмкін — мұны біз бөлек бағалаймыз.
Жоқ. ESMA үшінші елдердің провайдерлері ЕО-дағы клиенттерге қызмет көрсете алмайтынын көрсетті, ал Ұлыбританияның криптоактивтерді жарнамалау туралы ережелері британдық тұтынушыларға бағытталған шетелдік компанияларға да қолданылады. Бұл нарықтарға шығу үшін жергілікті мәртебе немесе осындай мәртебесі бар компаниясы бар құрылым қажет.
Сингапурда сонда орналасқан және тек шетелдік клиенттерге қызмет көрсететін компаниялар үшін қолда бар деректер бойынша лицензиялар тек өте шектеулі жағдайларда берілетін режим қолданылады. Маврикий виртуалды активтер қызметтерін VAITOS заңы бойынша лицензиялайды; сандарды атамас бұрын капитал талаптарын FSC-тің қолданыстағы мәтіндерімен салыстырамыз.
Бұл екі бөлек режим: Ұлттық Банк цифрлық активтер қызметтерінің провайдерлерін ұлттық заңнама бойынша реттейді, Қаржылық қызметтер көрсетуді реттеу жөніндегі комитет реттейтін АХҚО қатысушыларын қоспағанда. Әр режимге сайттың жеке беті арналған.
Қызметтерді, мақсатты клиенттерді және нарықтарды сипаттаңыз. Біз қолайлы режимдердің, әрқайсысы беретін мәртебенің және жұмыс көлемінің қысқаша салыстыруымен ораламыз; сыйақымыз осы бағалаудан кейін келісіледі.
Сипаттаманы зерделеп, нақты жауап береміз: қандай режим қолданылуы мүмкін және неден бастау керек.
Powered by Paralex